Co sycha u Lidii Komsy i Stanisawy Jarmakowicz?

Redaktor, 03-08-2026

Ju nie ma spotka, jak dawniej, troch al

Mam nadziej, e poetki i poeci ze Stowarzyszenia W Cieniu Lipy Czarnoleskiej, ktre ju si rozwizao, w dalszym cigu s twrczy i dobrze im si wiedzie. Zaprosiam na pogawdk dwie Panie: Lidzi Koms i Stasi Jarmakowicz, ktre s autorkami kilku wydanych take przy mojej pomocy, tomikw poezji. Ich twrczo jest udokumentowana na naszej stronie internetowej. W dziale publikacje.

Spotkaymy si w ciepe letnie poudnie w centrum uzdrowiska Szczawno Zdrj. Mimo tumw turystw, znalazymy sobie miejsce na kaw, piwo i tzw. konsumpcj.
Dlaczego wybraam do wywiadu te Poetki? A dlatego, e w ich yciu zaszy ostatnio due zmiany, w jaki sposb podobne. Obie porzuciy zachodni stron Dolnego lska (Luba i Bolesawiec) i przeprowadziy si w rejon Wrocawia. Obie, jak i ja, niemode wedug kalendarza, ale mode tzw. duchem Ten duch by moe jest zapaem do ycia i twrczoci. Stasia mieszka obecnie na obrzeach Wrocawia, a Lidka niedaleko Szczawna.

W drodze do kawiarni mijaymy du wycieczk, ktrej przewodnik wkada do gw informacje o Gerardzie Hauptmannie. To tu Hauptmann si urodzi i rozpocz nauk. Hauptmannem ylimy w Stowarzyszeniu przez wiele lat, wsppracujc z Muzeum w Jagnitkowie (pozdrawiamy Pani Julit Zapruck!).
Minymy muzeum hauptmannowskie w Szczawnie, niedawno postawiony, do skromny pomnik noblisty (na zdjciu) i zasiadymy przy kuracyjnym kawiarnianym stoliku.

Od razu zaczam od kopotliwego pytania: w jakim stopniu koleanki odczuwaj dyskomfort w nowych siedliskach, w skali od 1 do 5, gdzie przy 1 nie ma adnego dyskomfortu. Lidzia mwi, e jej poziom dyskomfortu jest na poziomie 2, czyli niewielki. Ma wygodny dom, troch brakuje przyjaci. Stasia natomiast zdecydowanie zaprzecza, e miaaby jaki dyskomfort. Czuje si we Wrocawiu w peni komfortowo. Stawia 1.

A co was, dziewczyny, zaciekawio w nowym miejscu? Lidzi - cigy ruch, dynamika ycia i modzi ludzie dookoa. Stasi podobnie - szybko ycia, cigle nowe wyzwania.

Czy udaje si Wam co tworzy, tak od razu po przenosinach? Przypominam, e obie, oprcz pisania tworz plastycznie, Stasia maluje obrazy, Lidzi brana - rzemioso artystyczne. Lidka mwi, e plastycznie co cigle tworzy, a do pisania zbiera tylko materiay. Stasia wprost przeciwnie - pisze, ale niczego jeszcze nie malowaa.

No, dobra, mwi, czas na przykr prawd: czy te przeprowadzki bliej do mnie Was odmodziy czy postarzay? Chwila wahania i sysz od Lidki, e czuje si modsza, Stasia natomiast niechtnie, ale przyznaje, e takie due zmiany w yciu j postarzaj.

Czego Wam brakuje z przeszoci na dalekich rubieach Dolnego lska?
Stasi brakuje rodzinnych grobw. W Bolesawcu pochowaa ma.
Lidzia wzdycha do czasw w podlubaskiej wsi, gdy dzieci byy mae. al jej zostawionych tam bukszpanw.
Lidzi brak siowni za szko, a Stasi wielu pozostawionych znajomych.

A co Wam umila czas tutaj, gdzie teraz yjecie?
Lidii duo przyjemnoci daje ssiedni aquapark, cho nie wspominaa o pywaniu. Ten aquapark jest jednak pooony wrd zieleni, to adne miejsce. Lubi te chodzi do pobliskiej kawiarni na herbatk.
Stasia zya si z grup na Oporowie, skupion wok biblioteki na ul. Morelowskiego. Bardzo sobie ceni spotkania z czonkami tej grupy, podzielajc ich entuzjazm do twrczej aktywizacji mieszkacw.

Jeszcze jedno pytanie i dam Wam spokj! Czy w powiedzeniu, e starych drzew si nie przesadza, jest duo prawdy?
Lidka tak nie uwaa, mwi, e chciaa si przeprowadzi, miaa do ycia „tam”, szukaa i znalaza sobie adne miejsce, gdzie jest duo zieleni, zabytkw i obiektw kultury.
Stasia inaczej, wolaaby si nie przeprowadza, zostaa do zmian niejako „przymuszona”. Trudno, dodaje, stawiam czoa wyzwaniom, ktre niesie ycie.

Poprosiam, by co napisay, co zamieszcz w uzupenieniu do relacji ze spotkania. Obiecay.

ycz im przede wszystkim si, by mogy zajmowa si wicej ni wasnym zdrowiem. By tworzyy i byway na rnych salonach.

Przekazuj od nich pozdrowienia dla koleanek i kolegw z Kotliny Jeleniogrskiej, Bolesawca i Lubania lskiego.

WDROWIEC

Przed nim droga i baga wspomnie

przez ycie ich troch uzbiera

nie lekkie, nie wszystkie motyle

udaje, e nic nie uwiera.

Wypowiada barwnie pprawdy

oczy serca moe s winne -

gdy kto drugi przejdzie t drog

wiat ukae si jeszcze inny.

ycie - caa gama kolorw

badacz bdzie mocno si trudzi

by z tych barw doby kolor prawdy -

by lotem motylim nie udzi.

2026-07-17 Wrocaw
St. Jarmakowicz

CZAS

zegar odmierza czas

tyka miarowo nieprzerwanie

w rytmie bijcego zdrowego serca

do utraty tchu

w koowrocie czasu

zamyka si jedna chwila

jeden dzie

jedna noc

niejedno ycie

jak dzie budzcy si o wicie

zamykajcy oczy o zmierzchu

potem wiata brak

ciemno bezkresna

a czas wiecznie trwa

do nieskoczonoci

Lidia Katarzyna Komsa